Leżący nieopodal Horyńca – Gorajec, znów zaskakuje pomysłami. Tym razem dzięki inicjatywie lokalnej wybudowano tam czatownie ornitologiczne. Do wsi tej przyjeżdża już sporo grup wycieczkowych z terenu powiatu lubaczowskiego i nie tylko, gdzie lokalni przewodnicy próbują zaciekawić szkolne dzieci pasją do przyrody. Miejmy nadzieję, że i horynieckie dzieci będą mieć taką okazję, bo to tuż pod nosem!

Gorajec  znany jest w całej Polsce z organizacji festiwalu kultury tradycyjnej Folkowiska, coraz głośniej jednak o nim również wśród miłośników bezpośredniego  kontaktu z przyrodą, ponieważ wieś postawiła  na rozwój edukacji przyrodniczej. Dzięki współpracy Rady Sołeckiej i Stowarzyszenia Folkowisko z Fundacją Nasza Ziemia oraz Stowarzyszeniem na Rzecz Rozwoju i Promocji Podkarpacia „Pro Carpathia”  w Gorajcu wytyczony został poznawczy ekoszlak oraz wybudowane zostały dwie profesjonalne czatownie ornitologiczne.

Gorajec to niewielka, bo licząca zaledwie 37 mieszkańców, wieś, położona wśród pól i lasów, oddalona od dużych skupisk ludzkich i ruchliwych szlaków komunikacyjnych, są tu, więc doskonałe warunki do obserwacji fauny i flory naszego regionu.Wybudowane dzięki wsparciu Stowarzyszenia Pro Carpathia i Urzędu MiG Cieszanów czatownie stać się mają miejscem obserwacji ptaków, zarówno dla zawodowych ornitologów jak i amatorów.  Krzysztof Monastyrski, ornitolog z Tomaszowa Lubelskiego, twierdzi, że Gorajec jest idealnym miejscem do obserwacji różnych gatunków rzadko występujących ptaków takich jak: orliki, dzięcioł duży czy bardzo trudny do wypatrzenia derkacz. „Brak jest w Polsce miejsc przystosowanych do profesjonalnej obserwacji dziko żyjących ptaków” – dodaje ornitolog. To właśnie Krzysztof Monastyrski i pochodzący z Dachnowa młody ornitolog Mateusz Bielko byli konsultantami w trakcie budowy czatowni, to oni wskazali najbardziej dogodne miejsca i podpowiedzieli jak czatownie powinny wyglądać. Dlatego też piętrowa czatownia ustawiona na gorajeckich łąkach w pobliżu rzeczki Gnojnik dysponuje trzema miejscami noclegowymi. Chodzi o to, żeby ornitolodzy na miejsce obserwacji mogli wyruszyć o zmierzchu, żeby o bladym świcie móc obserwować ptaki, bez płoszenia ich. Druga mniejsza czatownia usytuowana została na skraju lasu, tak żeby podejście do niej osłoniły drzewa, co pozwoli na zamaskowanie obserwujących ptaki pasjonatów.

Oprócz zawodowych ornitologów czatownie posłużyć mają też młodzieży z terenu gminy Cieszanów do lepszego poznania otaczającej nas przyrody. W ramach serii zajęć terenowych, które rozpoczną się 4 października, młodzież klas siódmych spotka się w Gorajcu na warsztatach terenowych z leśniczym, zielarzem i ornitologiem, a dzięki wsparciu Lokalnej Grupy Działania „Serce Roztocza” wyposażona zostanie kompaktowe lornetki. Organizatorzy chcą pokazać młodzieży otaczającą nas przyrodę z innej perspektywy, pokazać bogactwo otaczającej nas przyrody. Służy temu powstały w maju 2017 roku ekoszlak eko.Gorajec.info oraz promująca go strona internetowa i profil na portalu facebook. Ekoszlak stworzyła młodzież, z powiatów tomaszowskiego i lubaczowskiego, która wzięła udział w wiosennych warsztatach przyrodniczych zorganizowanych przez Stowarzyszenie Folkowisko i Chutor Gorajec. Eko.Gorajec.info to 2 kilometrowa przyrodnicza ścieżka dydaktyczna, na której na zwiedzających czekają różnego rodzaju interaktywne zadania, np. „Echo Punkt” na którym dzieci poznają podstawy akustyki, czy stanowisko tropów, na którym w specjalnej formie odcisnąć można tropy występujących w okolicach Gorajca zwierząt kopytnych, a następnie przy wykorzystaniu pomocniczej tablicy rozpoznać do jakiego zwierzęcia należą.  „Dzieci powinny poznawać świat przez zabawę, patrzeć na otaczającą nas przyrodę własnymi oczami, dlatego to właśnie im daliśmy wolną rękę przy tworzeniu zadań na szlaku i do ich potrzeb przystosowaliśmy infrastrukturę i długość trasy” opowiada pomysłodawca ekoszlaku Marcin Piotrowski. Dzięki tego typu działaniom do Gorajca przybywa coraz więcej grup młodzieży. We wrześniu odwiedziło ekoszlak kilka grup przedszkolaków oraz grupy młodzieży z Irlandii i Niemiec. Dlatego w Gorajcu planowane są już kolejne inwestycje związane z rozbudową infrastruktury edukacyjnej: przyrodnicza ścieżka sensoryczna i edukacyjna stacja segregacji odpadów. Chutor Gorajec wraz z młodzieżą odwiedzającą to miejsce zaplanowali na jesień wielkie sprzątanie Gorajca, na które zapraszają w dniach 4-5 października.